| |
|
Diş fırçası seçimi ve kullanımı |
|
|
Diş fırçaları; boyut, şekil ve fırça
kıllarının dizilişi, sertliği ve
uzunluğuna göre farklılıklar
gösterirler. Küçük başlı, sık kıllı, kıl
uçları yuvarlatılmış, düz kesimli kıl
demetleri olan, yumuşak veya orta sert
fırçalar seçilmelidir. Böylece dişler
arasına ve ağzın bütün bölgelerine
erişip temizleyebilmek kolay olur.
Ortalama 4 ayda bir fırçanın
değiştirilmesi tavsiye edilir. Sert ve
yanlış fırçalama tekniği ile dişeti
çekilmesi, diş yüzeyinde madde kayıpları
ve hassasiyet oluşmakta, ayrıca tam
temizlik etkisi sağlanamadığından çürük
ve dişeti hastalıkları önlenememektedir.
Diş fırçası ile hem dişler hem de
dişetleri temizlenmelidir. Bu amaçla
fırçalama sırasında fırça kıllarının
yarısının diş yüzeyinde, diğer yarısının
de dişeti yüzeyinde konumlandırılması
gerekir. Genellikle bu pozisyonda aşırı
kuvvet uygulamadan, fırça başını
yerinden kaldırmadan ve belli bir sıra
takip edilerek yapılmalıdır. Sadece
kılları hareket ettirerek minik yuvarlak
dairesel hareketlerle bakterilerin
biriktiği bu bölgeleri etkili olarak
temizlemek mümkündür. Dişler ve
dişetleri günde 2 kez (sabah kahvaltıdan
ve akşam yemekten sonra) fırçalanarak
temizlenmelidir. Peridontist dişeti
çekilmesi, ameliyat sonrası gibi farklı
durumlarda farklı fırçalama metodları da
önerebilir.
Pilli / güç kaynağıyla çalışan fırçalar,
eğer normal diş fırçası ile etkili
fırçalama yapılamıyorsa doğal diş
fırçasına ilave olarak önerilebilir. |
| |
|
Diş macunları |
| |
|
Diş fırçasının mekanik temizleme
etkisini destekleyen ve parlatan macun
kıvamında maddelerdir. Diş macunu
leblebi tanesi kadar kullanılmalıdır.
Çeşitli amaçlar için, çeşitli içerik ve
özellikte diş macunları vardır. Son
yıllarda macunların içine çeşitli
maddelerin ilavesi ile plak, çürük,
diştaşı ve hassasiyet önleyici etkiler
geliştirilmeye çalışılmaktadır.
Periodontist vakaya göre uygun olanını
tavsiye edecektir. |
| |
|
Dişler arası bölgenin temizliği |
| |
|
Sadece diş fırçası ile dişlerin
birbirine bakan ara yüzeylerin temizliği
yeterli düzeyde yapılamaz. Dişeti
hastalıkları esas olarak dişlerin ara
yüzeylerindeki dişetinden başladığı için
bu bölgelerin temizliği çok önemlidir.
Bu amaçla dişler arasına
yerleştirilebilen çeşitli araçlar
kullanılır. |
| |
|
Diş ipi |
| |
|
Dişler arasındaki ve dişetinin altında
mikrobiyal dental plak ve gıda
birikintilerini temizler. Mumlu, mumsuz,
mentollü, florürlü, klorheksidinli
dişipi çeşitleri vardır. Diş ipi
kullanımı fırçalamadan sonra
yapılmalıdır. Diş ipi iki elin orta
parmaklarına sarılıp sabitlenerek ve iki
işaret parmağı ile yönlendirilerek
uygulanır. Bu şekilde kullanamayan
hastalarda sapan şeklinde alt ve üst
çeneye uygun olarak açılandırılmış bir
taşıyıcı üzerine sabitlenmiş diş ipi
ihtiva eden hazır araçlar
kullanılabilir. Kullanırken ilgili diş
yüzeyinin dişeti altı seviyesine kadar
inilmeli ve tüm diş yüzeyleri
aşağı-yukarı hareketlerle temizlenmeli
ve dişetini kesmemeye özen
gösterilmelidir. Günde 1 kez mutlaka
uygulanmalıdır. |
| |
|
Superfloss |
| |
|
Köprü protezleri varlığında diş ipi diş
aralarından geçemediği için proteze
dahil olan dişlerin ara yüzeylerinin ve
köprü gövdesinin altının temizlenmesinde
kullanılır. Bu amaçla bu ipler; köprü
elemanları arasından geçmeye yarayan
iğne gibi olan sertleştirilmiş uç kısım,
temizleyici süngerimsi kısım ve normal
diş ipi kısımlarından oluşur. Yine günde
1 kez mutlaka uygulanmalıdır. |
| |
|
Ara yüz fırçaları |
| |
|
Geniş, düzensiz ve konkav diş ve kök
yüzeylerinin varlığında dişler arası
bölgenin temizliğinde kullanılır.
Özellikle cerrahi operasyon sonrası kök
yüzeylerinin tam temizliği için
idealdir. Bir sap kısmı ile, bir
taşıyıcı ucuna yerleştirilen silindirik
veya konik değişebilen küçük
fırçalardır. Diş ipinin yerini tutmaz,
birlikte her gün kullanılmalıdır. |
| |
|
Dil fırçası |
| |
|
Dil sırtı, yapısı itibarı ile mikrobiyal
dental plak ve yiyecek artıklarının
yerleşip birikmesi için bir rezervuar
görevi görür. Hem mikroorganizmaları,
hem de ağız kokusunu azaltmak için
temizlenmelidir. Bu nedenle “dil
fırçası” veya “dil kazıyıcısı” ile dil
sırtı arkadan öne doğru çekme hareketi
uygulanarak her gün temizlenmelidir. |
| |
Yıkama araçları
İki çeşittir: |
| |
- Dişeti üstündeki bölgede kullanılan
yıkama araçları = waterpick
Yüksek basınçlı su püskürten aletlerdir.
Hastanın ev kullanımı içindir. Diş arası
bölgelerin, protezlerin ve ortodontik
apareylerin temizlenmesinde yardımcı
olarak kullanılabilir. Yumuşak bakteri
plağını ve kaba gıda artıklarını
temizler. Dişe yapışmış mikrobiyal
dental plağı temizleyemez, bu nedenle
diş fırçası ve diş ipinin yerini
tutamazlar. Ayrıca tedavi edilmemiş
ağızlarda derin periodontal ceplerin
varlığında gıda artıklarını basınçla cep
içine iterek periodontal apselere neden
olabilirler.
- Dişeti altındaki bölgede(periodontal
ceplerde) kullanılan yıkama araçları
Normal basınçla çalışan aletlerdir.
Antimikrobiyal solüsyonlarla derin
periodontal ceplerin yıkanması amacıyla
kullanılır. Cep içine girebilecek
şekilde ve inceliktedir. Gerekli
durumlarda diğer ağız hijyeni araçları
ile birlikte hastanın günlük ev
bakımında kullanılabilir. |
| |
|
Ağız gargaraları |
| |
|
Mikrobiyal dental plağın oluşumunu ve
gingivitisi önlemek, bireyin ağız
bakımını kolaylaştırmak amacıyla
hastalara gerekli durumlarda
önerilebilir. Ağız gargaraları hiçbir
zaman tek başına yeterli değildir, diş
fırçası ve diş ipinin yaptığı mekanik
temizlik işlemlerine kimyasal olarak
destek olur. İçerdikleri maddelere göre
ve amaçlarına göre periodontist
tarafından seçilerek önerilir.. |
| |
